نگاهی به نمایش آواز قو: توش و توان یک استخوان خورد کرد تئاتر

دوشنبه 11 شهریور 1398 ساعت 22:10

آرخه نیوز _ رضا آشفته: پریزاد سیف سالهاست در مقام بازیگر و کارگردان دارد فعالیت می کند و پیش از این هم نمایش آواز قو را با حضور سعید پورصمیمی نمایشنامه خوانی کرده است و بنابراین می توان متوجه شد که گامهای بهتری را برای رسیدن به صحنه برداشته تا کارگردانی اش برجسته تر از یک حالت روال عدی به نظر آید.

نمایش آواز قو، روایتگر داستان یک بازیگر قدیمی تئاتر است که بعد از اجرای نمایش در اتاق گریم خوابش می‌برد و با سوفلور که شب‌ها به صورت مخفیانه آن‌جا می‌خوابیده رو‌به‌رو می‌شود. این اتفاق مقدمه‌ای می‌شود تا آن‌ها خاطرات مشترک‌شان روی صحنه تئاتر را مرور کنند؛ نکته جالب توجه نزدیکی این داستان به شرایط ماست؛ گویی حرف بسیاری از پیشکسوتان این عرصه است. این داستان، تنها مونولوگی ساده نیست و به همه دوران‌ها مربوط می‌شود.

در این نمایش‌نامه پیرمردی بازیگر و دلقک که عمری را در صحنه‌ها سپری کرده یاس، مرگ و سراشیبی را احساس می‌کند و به گذشته‌ها و توانایی‌های خود حسرت می‌خورد. با این همه در پایان می‌گوید: جایی که هنر هست، جایی که نبوغ هنری هست، آن جا نه پیری هست، نه تنهایی، نه بیماری و خود مرگ هم درست و حسابی نیست…. (می‌گرید) اما نه، نیکیتوشکا، ترانه‌ها به پایان رسید. نبوغ من کجا بود لیموی فشرده شده، شیره جان گرفته شده، یک میخ زنگ زده بیش نیستم، و توهم یک موش پیر تئاتر…

این نمایشنامه دو نوع صحنه و نمایش را از طریق زندگی و حرفهای یک کمدین 68 ساله به تصویر میکشد و این دو صحنه را بوسیله یک خط از یک دیگر جدا می کند. معیار این خط را اعتبار و حیثیت اجتماعی می داند.

صحنه اول: همان نمایش تئاتر است که افراد در نقشهای متفاوتی ظاهر می شوند ولی ساختگی بودن این صحنه مشخص و واضح است

صحنه دوم: صحنه زندگی روزمره است که جریان دارد و آن را واقعی می دانند

اما به این دلیل صحنه اول را به صورت یک نمایش کمدی انتخاب میکند که می خواهد این صحنه را به اغراق آمیز ترین و خند ه دارترین شکل آن از صحنه دوم (‌واقعی )‌ جدا کند.

نمایش کمدین در صحنه اول با سهولت بیشتری از صحنه دوم جدا می شود زیرا ساختگی بودن آن بسیار مشهود است و کمدین ها نیز کمتر از هنرپیشه های دیگر در جامعه از حیثیت و اعتبار اجتماعی برخودار هستند.

سعید پورصمیمی از بازیگران مطرح و تأثیرگذار تئاتر ایران است که در گروه تئاتر «پاسارگاد» فعالیت تأثیرگذاری را به همراه هنرمندانی چون پرویز پورحسینی، زنده‌یاد جمشید مشایخی، زنده‌یاد پرویز فنی‌زاده و زنده‌یاد حمید سمندریان در عرصه تئاتر ایران داشته است.

پورصمیمی که در زمینه نمایشنامه‌نویسی و کارگردانی تئاتر هم فعال بوده و آثاری چون «داستان ضحاک» را به صحنه برده است، در نمایش‌های «آندورا» و «دایره گچی قفقازی» زنده‌یاد حمید سمندریان، «ریچارد سوم» و «هنر» زنده‌یاد داود رشیدی، «پژوهشی ژرف و سترگ» آربی آوانسیان و همچنین آثار دیگری چون «استثناء و قاعده»، «خسیس» و «بازرس» به ایفای نقش پرداخته است.

او در یک سال اخیر در ۲ نمایشنامه‌خوانی «داستان ضحاک» و «آواز قو» به کارگردانی پریزاد سیف حضور داشته است.

پورصمیمی پس از ۱۷ سال دوری از صحنه تئاتر با اجرای نمایش «آواز قو» به کارگردانی پریزاد سیف در سالن ناظرزاده کرمانی تماشاخانه ایرانشهر، بار دیگر روی صحنه تئاتر به نقش‌آفرینی بپردازد. این هم نکتل بارزی است که دوباره توش و توان یک استخوان خورد کردۀ تئاتر را در صحنه به تماشا بنشینیم.